Hồn gốm Phương Nam

(VOH) - Chúng tôi đã tìm đến làng gốm truyền thống của Bình Dương, tại huyện Thuận An. Trong số mấy trăm xưởng gốm đã từng tồn tại và phát triển, hiện nay ở Bình Dương còn khoảng hơn 100 xưởng, với những cái tên như Minh Phương, Phương Hạnh, Phước Vũ Lâm... Về Thuận An trong những ngày này, chúng tôi đã cảm nhận được sự hối hả qua những giọt mồ hôi lấm tấm trên gương mặt người công nhân, những đôi tay thoăn thoắt, để kịp cho ra những sản phẩm đáp ứng nhu cầu ngày Tết.

Tiếp chúng tôi là ông Lý Ngọc Bạch, Giám đốc công ty gốm sứ cao cấp Cường Phát. Ông Lý Ngọc Bạch cho biết, ông được sinh ra trong gia đình đã 3 đời làm nghề gốm. Trải qua thời gian tìm tòi và sau nhiều lần thất bại, anh em ông Bạch đã tìm ra kỹ thuật mới, kết hợp giữa truyền thống và hiện đại. Hai người anh đã tạo được thương hiệu về sứ cao cấp Minh Long I, Minh Long II, còn ông Lý Ngọc Bạch thì có hướng đi riêng, phát triển gốm truyền thống với thương hiệu Cường Phát.

Trên xưởng gốm rộng 48 ngàn mét vuông, 750 nhân công và 6 nghệ nhân của gốm Cường Phát đang miệt mài tạo ra hàng ngàn sản phẩm gốm các loại. Chỉ riêng về bình trà, đôn chậu kiểng và gốm sứ trang trí, Cường Phát có đến hàng trăm mẫu mã được khách hàng trong nước và quốc tế ưa chuộng. Hiện nay, gốm Cường Phát đã xuất khẩu 85% sản lượng sang các nước Châu Âu, Mỹ và Nhật Bản. Tự hào về truyền thống của nghề gốm sứ Bình Dương, ông Lý Ngọc Bạch chia sẻ:

Gốm sứ Bình Dương đứng trước thời kỳ hội nhập đã phát triển theo hướng hiện đại, với những hoa văn tinh tế, màu sắc kiêu sa, mà vẫn giữ được dáng nét tâm hồn Việt trong từng sản phẩm gốm. Chất liệu gốm Binh Dương được lấy từ vùng A Lưới, một loại đất tốt nhất để làm gốm, lại được pha trộn một chút đất đen, rất quý được lấy từ Trung Quốc để tạo thêm độ dẻo, từ đó cho ra đời những sản phẩm gốm tuyệt đẹp và tinh xảo. Nghệ nhân Võ Minh Ngọc của công ty gốm Cường Phát, người đã hơn 30 năm gắn bó với nghề gốm tâm sự:

Yêu vẻ đẹp từ gốm, những ngày xuân này, rong ruổi qua làng nghề gốm Bình Dương, chúng tôi đã cảm nhận rõ hơn về sự khác nhau trong kỹ thuật nung giữa gốm và sứ. Dòng sứ cao cấp đem lại niềm tự hào cho người Việt là sứ Minh Long I, cũng là người anh của gốm Cường Phát. Bên cạnh những bộ ấm trà, chén dĩa cao cấp dành cho những khách hàng yêu thích sự sang trọng và tinh tế, thì Chén Ngọc Thăng Long và Cúp Lạc Hồng dùng trong đại lễ Ngàn năm Thăng Long - Hà Nội là những tuyệt tác của gốm sứ Minh Long... Để cho ra đời những sản phẩm gốm sứ được nhiều người ưa chuộng, người thợ gốm và những nghệ nhân đã trút bao tâm huyết với nghề. Nhìn những đôi tay thoăn thoắt, cùng những giọt mồ hôi lấm tấm trên gương mặt những người thợ trẻ, chúng tôi biết niềm tự hào về gốm sứ truyền thống vẫn được lưu truyền cho đến những thế hệ mai sau.

Nói về những sản phẩm tham gia vào đại lễ, ông Lý Ngọc Minh, Tổng Giám đốc Cty Minh Long I cho biết: Phải mất cả hàng năm trời để tạo hình, sau đó lại mất thêm hàng năm trời để sáng tác, tô vẽ màu sắc, các nghệ nhân Minh Long đã làm nên những tuyệt tác gốm sứ.

Quả thật, chúng tôi không khỏi ngỡ ngàng và say đắm khi đứng trước những tuyệt tác này. Trên nền sứ trắng tinh khôi là những gam màu xanh lam Huế, cùng với những họa tiết lá dương xỉ, bông sen, hay hình ảnh tao nhã của Chùa Một Cột, cầu Thê Húc, mái chùa Thiên Mụ mờ sương khói, cùng với những cảnh sinh hoạt làng quê thanh bình, yên ả thể hiện tình yêu quê hương của nghệ nhân làng gốm.

Cùng có chung một niềm xúc cảm trước vẻ đẹp tinh tế, trang nhã và sang trọng của dòng gốm sứ cao cấp này, chị Tina, một du khách đến từ Thượng Hải, Trung Quốc thốt lên: “Gian trưng bày ở đây rất là rộng, và những sản phẩm gốm sứ ở đây có những mẫu được thiết kế rất đẹp, màu sắc tinh tế. Tôi rất thích”.

Cảm nhận từng đường nét hoa văn, màu sắc tươi tắn trong từng sản phẩm gốm, anh Nguyễn Thanh Long, ở Bình Dương, một người am hiểu về gốm sứ chia sẻ:

Thương hiệu của gốm sứ Minh Long được tạo nên bởi đôi tay tài hoa của nghệ nhân. Đó là kỹ thuật vẽ màu trên men nung ở nhiệt độ cao, làm màu chìm vào men với chi tiết rất sắc sảo và rõ nét. Cùng với đường nét hoa văn tinh tế, những nghệ nhân đã đưa tinh hoa gốm sứ Việt Nam sánh ngang tầm với gốm sứ Trung Hoa, Nhật Bản.

Qua bao đời truyền nối nhau, nghề gốm sứ Bình Dương đã ngày càng thêm rạng rỡ, không chỉ nổi danh trong nước mà đã tiếng thơm làng gốm đã bay đến tận những đất nước xa xôi.

Ngày xuân, ngắm những vật dụng trang nhã và tinh tế của gốm sứ Bình Dương, chúng tôi không khỏi thán phục trước những vẻ đẹp được làm nên từ đất mẹ. Quả thật, đó là những tác phẩm được coi là đỉnh cao của nghệ thuật gốm, nó kết tinh từ tài năng và tấm lòng của người nghệ nhân. Ngắm gốm và thăm làng gốm Bình Dương, chúng tôi tự hào, làng gốm phương Nam đã và đang làm rạng rỡ nghệ thuật gốm đương đại của Việt Nam./.