Gần hai năm thực hiện nếp sống văn minh đô thị: Có chuyển biến, nhưng chưa đồng đều

(VOH) - Chặng đường thực hiện nếp sống văn minh đô thị đã đi được gần 2 năm. Đến thời điểm này, có thể khẳng định, văn minh đô thị đã đi vào ngõ ngách cuộc sống và đang tạo bước chuyển biến trong nhận thức và nếp nghĩ của nhiều người dân thành phố.

Gần hai năm thực hiện nếp sống văn minh đô thị: Có chuyển biến, nhưng chưa đồng đều

(VOH) - Chặng đường thực hiện nếp sống văn minh đô thị đã đi được gần 2 năm. Đến thời điểm này, có thể khẳng định, văn minh đô thị đã đi vào ngõ ngách cuộc sống và đang tạo bước chuyển biến trong nhận thức và nếp nghĩ của nhiều người dân thành phố. So với hai năm trước, bộ mặt thành phố đang dần thay đổi. Đi đến đâu trong thành phố cũng dễ dàng bắt gặp những khẩu hiệu tuyên truyền về chủ đề năm, những hội thi góp phần nâng cao ý thức người dân trong việc làm xanh sạch đẹp thành phố. Rất nhiều quận, huyện đã ra sức thực hiện nhiều mô hình thiết thực như tại quận 3 có mô hình vỉa hè xanh, khu phố không rác; quận 4 với mô hình nhà vệ sinh không thu phí; quận 10 với mô hình bảng chỉ dẫn đường giờ cao điểm. Hay như chỉ với một can nước, những công nhân quận 1 và quận 3 đi đến từng thùng rác lau chùi để thùng rác lúc nào cũng vệ sinh, sạch sẽ. Có thể nói, các ngành các cấp và người dân đang cố gắng xây dựng hình ảnh một thành phố văn minh.

Tuy nhiên, thẳng thắn nhìn nhận, sau gần 2 năm thành phố thực hiện nếp sống văn minh đô thị, có địa phương dần chuyển biến nhưng cũng có nơi ì ạch thực hiện với muôn vàn khó khăn. 15 tuyến đường được thành phố chọn làm điểm xây dựng đường văn minh đô thị năm 2009, sau hơn nửa năm, vẫn còn ì ạch điệp khúc “biết rồi khổ lắm nói mãi” như đường Nguyễn Đình Chiểu, Nguyễn Trãi, Nguyễn Chí Thanh... Trên những tuyến đường điểm này, rất nhiều hộ kinh doanh để xe lấn chiếm vỉa hè mất trật tự, cao điểm là lúc người dân thành phố tỏa đi mua sắm vào buổi tối. Sau nhiều đợt khảo sát các tuyến đường văn minh mới đây, Phó trưởng Ban Văn hóa Xã hội - Hội đồng nhân dân thành phố Nguyễn Văn Minh đánh giá:

Nhiều người bức xúc cho rằng, một khi thành phố còn những công trình... rùa thì khi đó chưa thể văn minh. Bởi văn minh của một thành phố phải đi kèm với cơ sở hạ tầng hoàn chỉnh. Đằng này, ngày nào đi ra đường cũng bị bao vây bởi bức tường rào chắn, đến đâu cũng nghe xì xầm về nạn ùn ứ giao thông, kẹt xe. Thực trạng trên không phải là mới, nhưng đến giờ thành phố vẫn chưa tìm ra giải pháp hoàn hảo. Ông Âu Dương Kim, chuyên viên Ban An toàn giao thông nhận xét về những bất cập triền miên ở những nơi công cộng:

Dù đã nhiều lần xử phạt, thực trạng buôn bán lấn chiếm lòng lề đường, mất trật tự vệ sinh đường phố vẫn chưa có nhiều chuyển biến. Trường hợp trước cổng bệnh viện Chợ Rẫy là một ví dụ. Ông Nguyễn Hữu Phước, Phó Chánh thanh tra quận 11 giải thích: Mỗi khi có lực lượng thanh tra đi ngang thì tình hình có trật tự, nhưng khi thanh tra đi khỏi thì từ các con hẻm nhỏ, hàng rong tủa ra tiếp tục vây kín đoạn đường chừng trăm mét trước cổng bệnh viện Chợ Rẫy. Cứ như thế thật khó dẹp nổi nạn hàng rong một sớm một chiều. Ông Nguyễn Hữu Phước cho biết thêm:

Cũng theo ông Nguyễn Hữu Phước, đa phần những người bán hàng rong đều thuộc diện nghèo. Hàng rong là kế mưu sinh duy nhất, nên nếu làm kiên quyết mà không có chính sách hỗ trợ sẽ phát sinh nhiều vấn đề khác về an sinh xã hội. Vậy nên quận 5, quận 11 và bệnh viện Chợ Rẫy đang lên kế hoạch tái lập lại trật tự khu vực nhưng vẫn đảm bảo cho người bán hàng rong có cuộc sống ổn định.

TP.HCM đang trong giai đoạn phát triển, việc xây dựng mới và cải tạo nâng cấp cơ sở hạ tầng đô thị đang diễn ra trên diện rộng, một số tồn tại cũ từ nhiều năm qua như: ngập nước, đường giao thông không có lề, tình trạng hàng rong, kinh doanh ăn uống trên đường phố là những vấn đề cấp thiết phải giải quyết. Trong quá trình đô thị hóa, trên địa bàn các quận, huyện ngoại thành lại tập trung khá nhiều dân nhập cư, một bộ phận người dân còn nghèo, cơ sở hạ tầng ở quận chưa đáp ứng kịp nên việc thực hiện nếp sống văn minh đô thị không phải dễ. Một trong những quận gặp khó khăn về thực hiện nếp sống văn minh đô thị là quận 8. Theo Phó Chủ tịch Ủy ban nhân dân quận 8 Phùng Công Dũng: Khó khăn lớn nhất của quận là hạ tầng giao thông chưa hoàn thiện. Toàn quận hiện mới chỉ có khoảng 35 % đường được bê tông hóa nên không thể khiến mọi người dân thực hiện văn minh đô thị theo chủ trương của thành phố. Ông Phùng Công Dũng nói:

Quả thật là vậy, nếp sống văn minh đô thị không chỉ tùy thuộc vào cách sống và thái độ của người dân mà còn phụ thuộc vào trách nhiệm và vai trò gương mẫu của chính quyền. Bởi chính quyền vừa có chức năng quản lý, điều hành, đồng thời có quyền đưa ra những chủ trương, chính sách, quy định liên quan đến toàn bộ đời sống kinh tế, xã hội của thành phố. Thực tế cho thấy có rất nhiều nội dung về nếp sống văn minh đô thị ở thành phố bộc lộ những hạn chế, nổi bật là nạn ùn tắc giao thông, ô nhiễm môi trường trầm trọng. Nếu đổ cho ý thức người dân kém như ý kiến của một số cán bộ các cấp thì tình trạng ô nhiễm kênh Nhiêu Lộc, kênh Ba Bò, cơ sở hạ tầng kỹ thuật còn yếu kém chẳng lẽ lại do người dân?

Năm thực hiện nếp sống văn minh đô thị 2009 đã đi được hơn nửa chặng đường. Nếu tính luôn năm 2008 thì đây là năm thứ 2 liên tiếp thành phố chọn chủ đề năm thực hiện nếp sống văn minh đô thị. Chúng ta không phủ nhận những kết quả đạt được trong thời gian qua, nhưng nói về chiều sâu, về chất thì vẫn chưa đạt yêu cầu. Ông Tăng Cẩm Vinh, Phó Ban Văn hóa Xã hội - Hội đồng nhân dân thành phố đã phân tích thêm:

Đối với Tp HCM, không dễ để có ngay được hình ảnh xanh, sạch đẹp và nếp sống văn minh đô thị như nhiều đô thị trên thế giới, bởi rằng đất nước ta mới bước ra khỏi cuộc chiến tranh hơn 30 năm. Trong sự nghiệp đổi mới, bước đầu nền kinh tế đất nước và Tp chúng ta mới khởi sắc, cũng chính vì thế việc thực hiện nếp sống văn minh đô thị là thật cần thiết và cũng thật khó khăn. TP.HCM hướng đến xây dựng một đô thị hiện đại có tầm vóc trong khu vực, đương nhiên việc thực hiện nếp sống văn minh đô thị phải đặt lên hàng đầu, với một quyết tâm liên tục, lâu dài. Trên hết là sự đồng lòng, nỗ lực từ 2 phía người dân và chính quyền địa phương, để đến năm 2010, dù thành phố không chọn chủ đề năm thực hiện nếp sống văn minh đô thị, thì cũng từ đây người dân tp dần hình thành được thói quen, nếp nghĩ để hành động và ứng xử đẹp, tạo ra hình ảnh một đô thị văn minh như cách mà chúng ta hằng mong muốn./.

Công Minh