Số người nhiễm mới HIV mỗi ngày vẫn còn

(VOH) - Kể từ khi ca nhiễm HIV đầu tiên được phát hiện ở Việt Nam năm 1990, số người nhiễm HIV/AIDS đã lan nhanh suốt gần 2 thập kỷ sau đó. Hiện nay, số người nhiễm mới HIV mỗi ngày vẫn còn khoảng 35 người, dù đã có những nỗ lực rất lớn của các cơ quan, ban ngành. Đặc biệt, Việt Nam đang phải đối mặt với một thách thức mới khi viện trợ quốc tế trong lĩnh vực này đang bị cắt giảm do ảnh hưởng chung của suy thoái kinh tế toàn cầu.

Theo báo cáo từ Bộ Y tế, tính đến hết tháng 5/2013 số trường hợp nhiễm HIV là 213.400 trường hợp, trong đó hơn 65.000 trường hợp tử vong do AIDS. Như vậy, trong bối cảnh viện trợ quốc tế ở lĩnh vực này bị cắt giảm thì vấn đề đặt ra là liệu những năm sắp tới số người lây nhiễm HIV có bùng phát và người nhiễm HIV/AIDS có tiếp tục được điều trị miễn phí hay không? Ngành Y tế cần có những giải pháp gì trước thách thức mới này? Hãy cùng lắng nghe ý kiến của những người trong cuộc. Chị Trần Thị Mỹ - một người nhiễm HIV không khỏi lo lắng khi nghe tin sắp tới người bệnh sẽ phải tự chi trả các khoản chi phí cho việc điều trị bằng ARV, trong khi chồng chị đã mất cách đây 6 năm vì AIDS, bản thân chị lại không có việc làm ổn định, một mình nuôi 3 con nhỏ, nếu sắp tới người bệnh phải tự trả tiền điều trị thuốc ARV sẽ là rất khó khăn.

Chị Lê Tuyết Nga, một người nhiễm HIV và cũng là chủ nhiệm CLB Nhóm Trẻ Vươn Lên ở Bình Thạnh cho biết, chị rất lo lắng nếu như việc điều trị ARV không còn miễn phí nữa. Là mẹ của 2 đứa con nhỏ và có chồng đã chết vì AIDS, chị hiểu rõ những khó khăn về tài chính của một gia đình có người nhiễm HIV là như thế nào.

Có lối sống lành mạnh, không quan hệ tình dục bừa bãi và tránh xa ma túy thì không phải quá lo lắng trước căn bệnh thế kỷ HIV/AIDS (ảnh minh họa: tiengchuong)

Theo Cục phòng chống HIV/AIDS, Bộ Y tế, Việt Nam bắt đầu áp dụng điều trị ARV trên quy mô toàn quốc từ năm 2005 và tiếp tục tăng cường điểm cung cấp dịch vụ này từ năm 2007. Chính vì vậy, trong 5 năm qua, số lượng bệnh nhân được điều trị ARV tăng rất nhanh, đến nay đã điều trị cho khoảng 74.000 bệnh nhân. Việc sớm tiếp cận điều trị bằng thuốc kháng virus ARV sẽ giúp bệnh nhân HIV tăng khả năng hồi phục hệ thống miễn dịch, giảm nguy cơ mắc những bệnh nhiễm trùng cơ hội, giảm tử vong, cải thiện và nâng cao chất lượng cuộc sống. Đồng thời điều trị ARV kịp thời cho người nhiễm HIV còn là một trong các biện pháp dự phòng làm giảm khả năng lây lan HIV ra cộng đồng. Ths. Bác sỹ Cao Kim Thoa - Phó phòng truyền thông và Huy động cộng đồng, Cục PC HIV/AIDS cho rằng:

Từ 2007 trở lại đây, hiệu quả điều trị kèm thêm hiệu quả can thiệp khác, tỷ lệ tử vong giảm nhanh. Về ngân sách dành cho điều trị cho bệnh nhân nhiễm HIV/AIDS, năm 2012 là 2.245 tỷ đồng, riêng tiền thuốc mua ARV 2012-2013 là 22-23 tỷ đồng, chiếm chưa đến 10% nhu cầu kinh phí để mua thuốc ARV và phần lớn kinh phí mua ARV là dựa vào nguồn tài trợ của các tổ chức quốc tế. Theo BS Đặng Đôn Tuấn, Phó Giám đốc Quỹ dự án toàn cầu cho biết, bây giờ các viện trợ lớn nhất của quốc tế là viện trợ của Hoa Kỳ cho chương trình phòng, chống AIDS, gói hỗ trợ thứ hai là của dự án Quỹ toàn cầu và hỗ trợ thứ ba là của các tổ chức khác nhỏ hơn. Theo lộ trình thì từ nay đến năm 2015 họ sẽ cắt giảm và rút hết viện trợ như vậy giải pháp trước mắt sẽ là:

Theo Ths. Chu Quốc Ân, nguyên Phó Cục trưởng Cục Phòng, chống HIV/AIDS cho biết: Chương trình phối hợp của Liên hợp quốc về HIV/AIDS đưa ra một số dự báo là từ nay đến năm 2031 thế giới cần 400 tỷ đến 700 tỷ USD cho việc phòng, chống HIV/AIDS, tức là mỗi năm cần từ 20 tỷ đến 35 tỷ USD mỗi năm. Nhưng hiện nay chúng ta mới chỉ huy động được khoảng 10 tỷ USD mỗi năm cho công tác này. Như vậy, kinh phí để đáp ứng nhu cầu này vẫn thiếu hơn một nửa trên phạm vi toàn cầu. Với tình hình kinh phí như vậy và theo dự báo thì số người nhiễm mới HIV sẽ tăng từ 2,7% triệu người năm 2011 lên đến 3,5% triệu người/ mỗi năm đến năm 2030:

Việc khống chế dịch HIV/AIDS ở Việt Nam đã đạt được nhiều thành tựu, ngày càng đến gần hơn với mục tiêu "ba không" do Liên hợp quốc đề ra. Bắt đầu từ năm 2013, các khoản tài trợ quốc tế cho phòng, chống HIV/AIDS ở Việt Nam sẽ giảm dần và chưa có tín hiệu nối lại sau năm 2015. Dự báo về những thách thức đối với công tác phòng chống HIV/AIDS, Bác sĩ Nguyễn Trọng An, Phó Cục trưởng Cục Bảo vệ chăm sóc trẻ em, Bộ LĐ-TB -XH thừa nhận.

Công tác phòng, chống và điều trị HIV/AIDS trong những năm sắp tới chắc chắn gặp phải rất nhiều khó khăn thách thức. Sự hỗ trợ quốc tế không còn như trước trong khi nguy cơ lây nhiễm vẫn còn. Nỗ lực của các cơ quan tổ chức trong nước cùng với việc kêu gọi xã hội hóa điều trị cũng chưa hứa hẹn tín hiệu khả quan, trong khi việc người bệnh tự chi trả là một khó khăn lớn. Trước viễn cảnh này, cách đối phó đơn giản và hiệu quả nhất chính là ý thức phòng ngừa từ mỗi người. Nếu ai cũng có lối sống lành mạnh, không quan hệ tình dục bừa bãi và tránh xa ma túy thì không phải quá lo lắng trước căn bệnh thế kỷ HIV/AIDS.