Vươn lên trong mùa xuân

Lao động nghèo làm việc tại một cơ sở sản xuất ở phường 8, quận Phú Nhuận, TP HCM. Ảnh: NLĐ

Trong một con hẻm nhỏ ở đường Bùi Thị Xuân, phường Phạm Ngũ Lão, quận 1, căn nhà chưa đầy 15 mét vuông vừa là nơi bán tạp hóa, vừa là nơi ở của 4 người: vợ chồng anh Nguyễn Hữu Đức - chị Nguyễn Thị Minh Tâm và 2 đứa con. Bao năm qua, anh chạy xe ôm, còn chị thì buôn bán mấy thứ hàng lặt vặt. Thu nhập của cả hai cũng chẳng thấm vào đâu so với nhu cầu ăn học của hai đứa con trai đang tuổi ăn tuổi lớn. Nhớ về những ngày tháng cơ hàn đã qua mà chị Minh Tâm không khỏi chạnh lòng: đó là lúc người em tranh chấp nhà, chị bị “đẩy” ra đường và phải sống ở một nơi tạm bợ, vách tường đều “mượn” của những nhà xung quanh. Chị Tâm không sao quên được, ngay lúc gia đình đang lâm vào bế tắc thì phường triển khai nhiều chính sách hỗ trợ, nhờ đó chị có điều kiện để cất lại căn nhà, rồi được vay vốn diện nghèo để mở rộng buôn bán, vươn lên…

Không phải giấc mơ mà là sự thật, rằng mùa xuân năm nay, cái nghèo đã rời xa gia đình chị. Bởi người con trai lớn, sau khi tốt nghiệp đại học Y dược và hoàn thành nghĩa vụ quân sự, nay đã xuất ngũ trở về, hiện đang đi làm thử việc ở một công ty. Chị Tâm không giấu được niềm vui khi cho chúng tôi biết gia đình chị đang tích góp, hàng tháng cũng trả nợ được khoảng 500 ngàn đồng. Tôi hỏi chị có mong ước gì trong năm mới này không, chị nói ngay: “Ước gì có tiền sắm cái tủ kem để bán thêm sinh tố, nước đá, kiếm thêm chút tiền để trả hết được nợ cho phường, bởi còn nhiều người khó khăn hơn cần vốn để làm ăn”. Chị Tâm trải lòng:

Với gia cảnh của chị Lê Thị Thu Nga - một hộ vừa thoát nghèo giai đoạn 3 ở phường 2, quận 3 thì lại là một câu chuyện khác. Chúng tôi đến thăm gia đình khi không khí xuân đã trải đầy trên các ngõ phố, thế nhưng anh và chị vẫn đang cặm cụi dán từng chiếc hộp giấy cho một nhãn kẹo. Anh Huỳnh Diều - chồng chị Nga, cho biết: “Sắp Tết, hàng gia công rất nhiều, tranh thủ nhận về để rảnh lúc nào thì làm lúc đó, tính ra, mỗi ngày cũng kiếm thêm được 60 ngàn đồng”. Chúng tôi hiểu, với hoàn cảnh của gia đình anh chị, thì mỗi đồng tiền kiếm được đều rất có ý nghĩa. Bởi ngoài hai đứa con, anh chị còn nuôi dưỡng mẹ già và cưu mang hai đứa cháu mồ côi từ tấm bé. Bao năm nay, căn nhà chưa đầy 20 mét vuông là nơi cư ngụ của 7 người. Từng ấy miệng ăn cũng chỉ biết trông chờ vào đồng lương làm công ít ỏi của anh và mấy hũ dưa cà chị bày bán tại nhà. Cái cảnh nghèo thiếu trước hụt sau đã khiến chuyện học hành của con cháu có lúc trở thành gánh nặng cho gia đình. Tuy được phường hỗ trợ một phần, nhưng cũng phải tằn tiện lắm anh chị mới có thể đắp đổi được qua ngày. Vậy rồi, thời gian trôi, nỗi khốn khó cũng dần qua đi, và thành quả ngày hôm nay là một đứa cháu đã ra trường, có thể tự lập, còn lại một người con đang là sinh viên đại học. Trước thềm năm mới, ánh mắt chị Nga bỗng lấp lánh niềm vui khi nói về dự định của mình - mà thật ra, cũng chỉ toàn xoay quanh chuyện học hành của con cháu:

Mong ước của người nghèo chỉ là những điều bình thường, giản đơn vậy thôi. Như với chị Nguyễn Thị Ngọc Hương - một hộ vừa thoát nghèo giai đoạn 3 ở phường 1 quận 11, bản thân mất sức lao động đã nhiều năm, gia đình chị 4 người vẫn đang ở nhờ nhà mẹ ruột - cũng là một căn nhà tình nghĩa của phường. Chồng chị chạy xe ôm, hai đứa con một trai, một gái đều đi làm lao động phổ thông. Cuộc sống vẫn còn nhiều khó khăn, vậy nhưng, khi chia sẻ mong ước trong ngày đầu năm, chúng tôi cảm nhận được rằng đó cũng chính là niềm vui của chị khi thấy các con chăm chỉ, biết lo toan:

Khi những người nghèo biết tằn tiện, chịu thương chịu khó thực sự đã góp phần sớm đưa công cuộc giảm nghèo của thành phố hoàn thành vượt chỉ tiêu. Điều này một lần nữa được chứng minh khi chúng tôi tìm đến một số hộ nghèo khác ở quận 11. Mặc dù Tết đã cận kề, nhưng hầu hết họ đều đi làm vắng nhà. Ông Nguyễn Tăng Minh - Trưởng Phòng LĐTBXH Quận 11 cho biết, những người nghèo rất bận rộn do quận làm tốt công tác giải quyết việc làm, vận động những cơ sở mới mở ưu tiên cho lao động tại địa phương. Bên cạnh đó là các phong trào “3 nắm, 3 giúp”, “mỗi tổ chức cá nhân giúp ít nhất 1 hộ nghèo” cũng tạo được ý thức cộng đồng, tình làng nghĩa xóm trong giảm nghèo. Do những nỗ lực  trong giảm nghèo, mà mới đây, quận 11 được chọn làm điểm trong cả nước thực hiện mô hình giảm nghèo đa chiều, tức chuẩn nghèo được xem xét trên nhiều mặt chứ không chỉ dựa trên tiêu chí thu nhập như hiện nay. Ông Nguyễn Tăng Minh cho biết thêm, để chinh phục những mục tiêu mới trong giảm nghèo của thành phố, quận cũng đã đề ra những chỉ tiêu phấn đấu cụ thể trong năm nay:

Đánh giá tổng thể về công tác giảm nghèo, tăng hộ khá ở thành phố, ông Nguyễn Văn Xê - Phó Ban Chỉ đạo chương trình Giảm nghèo, tăng hộ khá TP.HCM khẳng định, thành phố hoàn thành vượt mức giảm nghèo giai đoạn 3 trong bối cảnh kinh tế chung có nhiều khó khăn, càng minh chứng được sức mạnh, quyết tâm của thành phố, sự cộng hưởng giữa các chính sách hỗ trợ và nhất là nỗ lực tự thân của những người nghèo biết vượt khó vươn lên:

Trước những bước đi ấn tượng về giảm nghèo của TPHCM, vừa qua, UBND TP đã có quyết định nâng chuẩn nghèo lên mức thu nhập bình quân 16 triệu đồng/người/năm. Chuẩn nghèo mới được nâng lên, đồng nghĩa với việc 130.000 hộ nghèo ở thành phố tiếp tục một chặng đường mới đầy thử thách. Nhưng chính sự tin tưởng, lạc quan và nỗ lực vươn lên trong mùa xuân, hướng đến ngày mai tươi sáng của những người nghèo, sẽ là những tiền đề vững chắc để thành phố tiến nhanh, tiến vững hơn trên bước đường chinh phục những nấc thang mới trong giảm nghèo. Đó cũng sẽ là minh chứng sống động cho vai trò xung kích, luôn đi trước và về đích trước của TP.HCM.