Xây cống Vàm Thuật và Rạch Nước Lên cùng một lúc

(VOH) - Trước tình hình biến đổi khí hậu hiện nay và triều cường ngày càng dâng cao, TPHCM cho xây đựng đê bao dọc sông Sài Gòn nhằm ngăn lũ, chống ngập và giải quyết môi trường cho vùng đất rộng 14.900 ha ở vùng ven và ngoại ô đô thị.
Rạch Nước Lên nằm cạnh KCN Tân Tạo, màu nước luôn đen đặc. Ảnh: NLĐ

Sở Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn TP đã triển khai dự án đê bao bờ hữu ven sông Sài Gòn trong những năm qua từ cầu Vàm Thuật đến bắc Rạch Tra huyện Củ Chi và đến nay cơ bản đã hoàn thành tuyến đê bao này đang có tác dụng chống ngập, ngăn lũ từ sông Sài Gòn đổ vào, thế nhưng đoạn đê bao dài 33 km này chỉ mới đạt cao trình từ 2 mét đến 2,2 mét chưa an toàn cho công tác chống ngập và ngăn lũ, tháng 10/2008, Chính phủ ban hành quy hoạch thủy lợi 1547 cho phép TPHCM và tỉnh Long An xây dựng thêm 13 cống kiểm soát triều kèm theo đó đầu tư hệ thống đê bao dài 170 km từ TPHCM tới Long An phải đạt cao trình từ 2,5 mét đến 2,8 mét. Dựa vào quy hoạch trên, thành phố cho xúc tiến ngay việc tìm nguồn vốn đầu tư giai đoạn 2 dự án bờ hữu ven sông Sài Gòn để đê bao đạt tới cao trình đúng theo quy hoạch và đồng thời cho triễn khai xây dựng các cống kiểm soát triều để tăng cường thêm công tác chống ngập trên địa bàn thành phố. Trong 13 cống kiểm soát triều theo quy hoạch 1547 thì TPHCM đầu tư 7 cống, trong đó Trung tâm Điều hành chống ngập nước TP quản lý 6 cống và Ban Quản lý đầu tư xây dựng công trình thuộc Sở NN & PTNT đầu tư 1 cống.

Tháng 7/2011, Trung Tâm điều hành chống ngập nước TPHCM cho khởi công xây dựng cống kiểm soát triều Nhiêu Lộc - Thị Nghè và dự kiến đến cuối tháng 12 hoàn thành 1 bên cửa cống ở phía Bình Thạnh, sau đó tổ chức thi công tiếp bên phía quận 1 cố gắng hoàn tất  công trình vào tháng 9/2012. Ông Nguyễn Hoàng Anh Dũng - Giám đốc Ban Quản lý dự án 1547 thuộc Trung Tâm điều hành chống ngập nước TPHCM khẳng định cống này hoàn thành sẽ có tác dụng lớn:

Mới đây, UBND TPHCM chính thức chấp thuận cho Ban Quản lý đầu tư xây dựng công trình đầu tư xây dựng Cống Vàm Thuật nằm tại vị trí cách cầu Vàm Thuật 150 mét nối với đường Vườn Lài, phường An Phú Đông (quận 12, TPHCM) bằng vốn ngân sách. Đây là hạng mục nằm trong danh sách bổ sung 2 hạng mục cống Vàm Thuật và cống Rạch Nước Lên của dự án  kênh Tham Lương - Bến Cát - Rạch Nước Lên. Thuận Lợi của tiểu dự án này là mặt bằng ở phía quận Bình Thạnh đã giải tỏa giai đoạn 1, chỉ còn giải phóng một số ít mặt bằng ở phía quận 12, còn lại chủ yếu thi công các hạng mục trên mặt nước kênh Tham Lương. Hiện nay chủ đầu tư là Ban quản lý đầu tư xây dựng công trình đang xúc tiến lập thủ tục đầu tư để kịp năm 2012 cho triển xây dựng hạng mục cống kết hợp với âu thuyền  tạo thuận lợi cho giao thông thủy nội địa cấp 5, phấn đấu để đến năm 2013 hoàn thành và đưa các hạng mục này vào sử dụng:

Ông Trần Đăng Nghĩa - Phó Ban quản lý kênh Tham Lương cho biết ý nghĩa của cống Vàm Thuật khi đưa vào sử dụng như vậy. Rõ ràng là cống Vàm Thuật là một hạng mục quan trọng cho vùng đất rộng 14.900 ha của 8 quận huyện dọc theo kênh Tham Lương - Bến Cát - Rạch Nước Lên, cho nên việc đầu tư xây dựng cống kết hợp với âu thuyền sẽ chủ động điều tiết nước cho đoạn kênh Tham Lương tiếp giáp với sông Sài Gòn, không gây ngập nước khi xảy ra mưa và triều cường. Ông Võ Văn Cường - Cán bộ Ban quản lý đầu tư xây dựng công trình cho biết thêm:

Dự án kênh Tham Lương - Bến Cát - Rạch Nước Lên đến nay đã có nhiều hạng mục phát huy tác dụng chống ngập, ngăn lũ như đoạn kênh Tham Lương đi qua quận Bình Tân có đoạn đê được đắp cao tới 2,5 mét và cao trình của cửa van các cống ngang tới 2,15 mét giải quyết ngập nước hiệu quả cho vùng đất Tân Kiên An Lạc. Tuy hiện nay quận Bình Tân đang giải quyết vướng mắc của hơn 100 hộ dân lấn chiếm sông rạch ở xã Bình Hưng Hòa, nhưng theo chủ đầu tư vẫn không ảnh hưởng gì đến việc triển khai xây dựng cống Vàm Thuật bởi vì cống kiểm soát triều này xây dựng và đưa vào sử dụng sớm càng phát huy tác dụng chống ngập hơn nữa cho vùng đất giáp với sông Sài Gòn và nếu thành phố đầu tư xây dựng cống Rạch Nước Lên nữa ở đầu kênh Rạch Nước Lên (nơi tiếp xúc với nguồn nước từ chợ Đệm đổ về) thì sẽ đồng bộ cho toàn bộ dự án kênh Tham Lương - Bến Cát - Rạch Nước Lên. Có hai cống này thì vùng đất rộng 14.900 ha sẽ không còn ngập nước như hiện nay và qua đó địa phương và người dân hưởng lợi từ dự án này có hướng thay đổi cơ cấu cây trồng, vật nuôi và phát triển thương mại, dịch vụ du lịch phù hợp với tiềm năng của đất. Cống Rạch Nước Lên không nằm trong 13 cống kiểm soát triều theo quy hoạch 1547 của chính phủ nhưng chủ đầu tư là Ban quản lý đầu tư xây dựng công trình cũng đang cho xúc tiến kêu gọi đầu tư để kịp có vốn xây dựng trong năm 2012 như cống Vàm Thuật. Ông Võ Văn Cường - cán bộ của chủ dự án cho biết như vậy và tin tưởng trong năm 2012 cống Vàm Thuật và cống Rạch Nước Lên sẽ được đầu tư xây dựng song song với nhau, chứ không chỉ có cống Vàm Thuật để  kịp với tiến độ thực hiện và hoàn thành dự án kênh Tham Lương - Bến Cát - Rạch Nước Lên giai đoạn 1.