028.38225933 (Hotline) - 028 3822 1188 (FM 95.6) - 028 38291 357
icon-radio-fm-999-mhz
logo-voh-radio-online
Điện thoại: 028.38225933 - 028.38225934
Đường dây nóng bạn nghe đài: 028.3891 357 - 0948747571
Sự kiện:  Tin tức đời sống

Ngày Đông Chí đặc biệt - 60 năm mới có một lần

(VOH) - Ngày Đông Chí đặc biệt - 60 năm mới có một lần đã được Google Doodle tôn vinh vào ngày hôm nay 21/12/2020.

Trang chủ Google xuất hiện biểu tượng Hành tinh đôi Đông chí – biểu hiện cho sự kiện mà 60 năm mới có một lần, đó là hiện tượng Sao Thổ và Sao Mộc xuất hiện cực kỳ gần nhau, từ trái đất có thể thấy được điều này bằng mắt thường.

Người dân ở Việt Nam có thể quan sát hiện tượng thiên văn hiếm gặp Hành tinh đôi Đông chí trong khoảng thời gian 17h30 - 19h30 ngày 21/12/2020.

đông chí
Ngày Đông Chí đặc biệt - 60 năm mới có một lần đã được Google Doodle tôn vinh

Hành tinh đôi Đông chí là gì?

Hành tinh đôi Đông chí là thời điểm Sao Thổ và Sao Mộc xuất hiện gần nhau nhất trên bầu trời. Trong ngày 21/12, Sao Thổ và Sao Mộc sẽ xuất hiện gần nhau đến mức một số người có thể gặp khó khăn khi xem chúng như hai vật thể riêng biệt. Tuy nhiên, nếu quan sát bằng ống nhòm, bạn dễ dàng quan sát sự kiện thiên nhiên kỳ thú này. Với một kính thiên văn nhỏ, bạn sẽ nhìn thấy cả hai hành tinh cùng một lúc trong cùng một thời điểm quan sát, điều này vô cùng hiếm có.

Thông thường, Sao Mộc và Sao Thổ gặp nhau khoảng 20 năm một lần. Tuy nhiên, chúng hiếm khi gần nhau tới mức như chúng ta thấy vào ngày thứ Hai, ngày 21/12. Vào năm 2000, hai hành tinh này tiến tới gần nhau với khoảng cách bằng hai chiều rộng Mặt Trăng, nhưng năm nay, các quỹ đạo đưa chúng đến gần nhau hơn nữa – và khoảng cách được thu hẹp chỉ bằng 1/5 đường kính Mặt Trăng.

Ngày Đông chí là gì?

Ngày Đông chí năm nay diễn ra vào ngày 21/12. Theo khoa học phương Tây, điểm bắt đầu của Đông chí ở bán cầu Bắc trùng với điểm Hạ chí ở bán cầu Nam. Đây là thời điểm mà Mặt Trời xuống tới điểm thấp nhất về phía Nam trên bầu trời để sau đó bắt đầu quay trở lại phía Bắc.

Đông chí cũng là thời điểm bắt đầu mùa Đông tại Bắc bán cầu và ngày bắt đầu mùa Hè tại Nam bán cầu, lúc này Trái Đất sẽ nghiêng 23,5 độ so với mặt phẳng hoàng đạo và bán cầu Nam của Trái Đất nghiêng về Mặt Trời nhiều nhất. Điều này khiến cho Đông chí được biết đến là ngày có đêm dài nhất trong năm tại Bắc bán cầu và có ngày dài nhất trong năm tại Nam bán cầu.

Đông chí là một ngày không quá đặc biệt với người Việt Nam, tuy nhiên, với nhiều quốc gia trên thế giới thì đây là thời điểm tổ chức nhiều lễ hội lớn. 

Tại Trung Hoa thời xa xưa, ngày Đông chí được xem là một thời điểm quan trọng và là một ngày ý nghĩa nên vua chúa thường cho phép người dân mở tiệc ăn mừng cuối năm để chúc mừng thành quả của một năm lao động vất vả, tự thưởng cho mình 5 ngày nghỉ ngơi, dừng hết các hoạt động lao động sản xuất để quây quần bên gia đình cùng thưởng thức các bữa tiệc và nhảy múa hát ca.

Tại các quốc gia trên thế giới, cũng có nhiều lễ hội truyền thống được tổ chức vào ngày Đông chí như Lễ hội Yule của đạo Wicca, một trong tám lễ hội Sabbat của những người theo đạo đa thần giáo kiểu mới (neopagan) này.

Nhiều nền văn hóa khác cũng tổ chức lễ hội vào ngày này hoặc xung quanh ngày này như lễ hội Yalda, lễ hội Saturnalia, lễ Giáng sinh, Hanukkah, lễ hội Festivus, lễ hội Kwanzaa và lễ hội HumanLight.

Do vị trí địa lý cũng như sự giao thoa văn hóa trong suốt nhiều năm, ngày Đông chí của người Việt Nam cũng tương tự như ngày Đông chí của người Trung Quốc, đều có nguồn gốc từ nông lịch (hay Âm lịch). 

Dựa theo sự vận hành của Mặt Trời, Mặt Trăng và các vì sao trên bầu trời kết hợp với quy luật Âm - Dương, người xưa đã nhận thấy rằng một năm chúng ta có 4 mùa Xuân, Hạ, Thu, Đông. Mỗi mùa bao gồm 6 tiết khí, tổng cộng một năm có 24 tiết khí, trong đó có 8 tiết khí chính là Lập xuân, Xuân phân, Lập hạ, Hạ chí, Lập thu, Thu phân, Lập đông và Đông chí.

8 tiết này ra đời theo lịch cổ đại Trung Quốc và tên gọi của chúng biểu trưng cho thời điểm khởi đầu một mùa và thời điểm kết thúc một mùa. Đông chí (hay Tết Đông chí) là tiết cuối cùng trong năm và ngày Đông chí là mốc thời gian trong tiết cuối năm giúp người Trung Quốc xác định được ngày Tết Nguyên Đán của năm tiếp theo.

Ngày Đông chí thường không rơi vào một ngày cố định nào nhưng đó nhất định phải là một ngày trong tháng 11 Âm lịch. Còn theo Dương lịch, Đông chí thường bắt đầu vào khoảng ngày 21 - 22/12 và kết thúc khi tiết Tiểu Hàn bắt đầu, thường là vào khoảng ngày 5 - 6/1 của năm Dương lịch tiếp theo.