028.38225933 (Hotline) - 028 3822 1188 (FM 95.6) - 028 38291 357
icon-radio-fm-999-mhz
logo-voh-radio-online
Điện thoại: 028.38225933 - 028.38225934
Đường dây nóng bạn nghe đài: 028.3891 357 - 0948747571

Mai một tục xem chân gà đầu năm

(VOH) - Đầu năm mới xem chân gà là một phong tục ngày xưa của cổ nhân. Ngày nay, tục xem chân gà đã mai một và nhiều người trẻ dường như không biết rằng, đã có một thời, cặp chân gà được xem như một vật…dự báo tương lai của nhiều gia đình Việt.

(Ảnh minh họa: Kiến thức)

Chuẩn bị kĩ lưỡng

Tiến sĩ Hán Nôm Cung Khắc Lược chia sẻ: “Con gà bản thân nó nói lên rất nhiều điều, từ tiếng gáy đánh thức mặt trời, như bừng lửa trong bếp, đến mào, cặp chân, mỏ... Đó là lý do tại sao, ngày xưa các cụ thường lựa gà kĩ lưỡng để nuôi nấng dành cho việc cúng tế. Đến khi làm thịt, nhổ lông cũng kĩ lưỡng để không bị xước xát và con gà cúng tổ tiên vẫn giữ nguyên được vẻ oai vệ”.

Gà được cúng tế phải con gà trống mới lớn và phải mua từ nhỏ để về nuôi hoặc nuôi tại gia chủ ít nhất là 3 ngày mới ngấm đủ âm dương địa khí của gia chủ. Khi gà đủ lớn, chưa biết gáy và chưa “đạp mái”, có toàn thân một màu hung, giò gà vàng tươi, đuôi dài… là thời điểm gà có thể đem cúng.

Để linh ứng, gia chủ phải thành tâm trong việc nuôi dưỡng cũng như làm thịt gà. Trước khi cắt tiết gà phải lập bàn thờ ở giữa sân, thành tâm thắp hương, tay trái cầm cổ gà, tay phải để trước ngực theo tư thế bái phật, miệng khấn thần linh và nói lên những ước nguyện của mình về những điều cần xem...

Sau khi khấn xong, đem gà đi cắt tiết, làm lông và trước khi nhúng nước sôi, cần nhổ 3 cái lông ở sau gáy, 3 cái lông ở đuôi, 3 cái ở đầu gối phải, 3 cái ở đầu gối trái, tổng cộng là 12 cái lông để riêng ra 1 chỗ cẩn thận. Sau khi mổ và làm vệ sinh con gà sạch sẽ, cắt riêng 2 cẳng chân gà luộc riêng cùng với 12 cái lông - luộc vừa chín tới…

Nếu chân gà bị luộc quá chín, nứt nẻ hoặc trẻ em đi qua làm xước chân cũng không xem được.

Sau khi luộc xong, đặt cả gà và 2 chân lên bàn thờ gia tiên để cúng vái hết một tuần nhang, lúc đó thì có thể hạ lễ đem chân gà đi xem được, cũng có thể để chân gà đến mùng 3 mới xem chân. Một số nơi, cúng và xem chân gà vào mùng 9 Tết.

Đôi chân gà sau được xem để biết cát - hung - hoạ - phúc trong gia đạo, âm dương trạch có động chạm gì không... và có cách giải quyết phù hợp.

Mai một

Ngày nay, không còn nhiều gia đình giữ tục "xem chân gà" đầu năm, cũng không còn nhiều người biết cách "xem chân gà", đa phần giới trẻ còn không còn biết tới tập tục này và cũng không ít người vẫn cho rằng việc “coi xét” này là “mê tín dị đoan.

Tuy nhiên, theo Tiến sĩ Cung Khắc Lược, gà là loài vật nuôi giao tiếp nhiều với đời sống con người. Chúng ăn hột thóc của chúng ta, bới vườn, đi trên đất của ta, hít thở bầu không khí chung như chúng ta… Và do đó, sự phát triển của chúng cũng nói lên nhiều điều về gia chủ. Chúng ta phải khẳng định rằng, không phải điều gì cũng có thể lí giải theo góc độ khoa học và vẫn tồn tại nhiều chiều tâm linh khác mà loài người không lý giải được, do đó, chúng ta cần tôn trọng những luận điểm, những giá trị văn hóa như vậy.

Thực tế, đúng là có nhiều người mê tín thái quá vì họ không hiểu được ngọn nguồn của việc xem chân gà. Tuy nhiên, khi hiểu đúng về giá trị của con gà, của mã văn hóa gà, sự kết giao giữa trời đất và con người, người ta sẽ biết trân trọng hơn một nét văn hóa rất riêng từ xa xưa của người Việt.