Bình luận: Đẩy mạnh giải ngân vốn đầu tư nước ngoài

(VOH) - Dù gặp nhiều khó khăn do lạm phát và tác động của Khủng hoảng tài chính toàn cầu, năm 2008, thu hút đầu tư nước ngoài đã đạt con số kỉ lục, 64 tỷ USD, tăng gấp 3 lần so với năm trước.

Bình luận: Đẩy mạnh giải ngân vốn đầu tư nước ngoài

Không những thế, tại hội nghị các nhà tài trợ cho Việt Nam cũng đã cam kết hỗ trợ Việt Nam tài khóa năm 2009 trên 5 tỷ USD và cũng theo dự báo, có thể ngay từ những ngày đầu năm mới, dòng vốn đầu tư nước ngoài đổ vào Việt Nam với các dự án lớn. Thành phố HCM với 4 dự án bất động sản có số vốn đăng ký có thể lên tới 20 tỷ USD. Đồng Nai cũng dự báo có thể thu hút đầu tư nước ngoài khoảng 5 tỷ USD trong năm tới. Đây quả là những con số đáng khích lệ . Là những tín hiệu mừng cho kinh tế nước nhà. Đó cũng là khẳng định sự ổn định chính trị đất nước và khả năng tiềm tàng của kinh tế Việt Nam sẽ được tiếp tục phát triển. Các nhà đầu tư nước ngoài, các nhà tài trợ quốc tế vẫn tiếp tục đặt trọn niềm tin vào Việt Nam. Tuy vậy, hai vấn đề đặt ra trong việc thu hút vốn đầu tư nước ngoài là bảo vệ môi trường và tiến độ giải ngân quá chậm. Chúng ta đã có một số trường hợp phải trả giá về ô nhiễm môi trường do các doanh nghiệp có vốn nước ngoài gây ra. Cần thận trọng khi cấp phép cho các dự án gây ô nhiễm môi trường như: sân golf, các nhà máy đóng tàu, nhà máy giấy, xi măng, thép.v.v…Sử dụng công nghệ lạc hậu. Hiện vẫn có không ít các nhà đầu tư lợi dụng sự quản lý yếu kém của cơ quan chức năng để tranh thủ đầu tư bằng các công nghệ lạc hậu, gây ô nhiễm môi trường. Mặt khác, với các dự án mà chỉ tranh thủ khai thác tài nguyên đất nước để kinh doanh mà không chú ý tạo ra sản phẩm bằng công nghệ cao cũng không khuyến khích. Đã có một số địa phương kiên quyết từ chối các dự án có giá trị đầu tư vốn lớn nhưng nguy cơ gây ô nhiễm môi trường. Đà Nẵng là một ví dụ. Chính quyền TP Đà Nẵng đã từ chối cấp phép cho dự án xây dựng nhà máy sản xuất thép và dự án xây dựng nhà máy sản xuất bột giấy của nước ngoài với tổng số vốn đăng ký khoảng 2,5 tỷ USD vì lo ngại tác động xấu đến môi trường.

Số liệu của cơ quan quản lý nhà nước về đầu tư nước ngoài cho thấy trong năm 2008, tổng vốn đầu tư nước ngoài được giải ngân chỉ khoảng 11,5 tỷ USD. Như vậy, số vốn thực sự được đưa vào đầu tư vào các dự án mới chỉ đạt khoảng 20% tổng số vốn đăng ký. Đây là một tỷ lệ quá thấp. Có 2 nguyên nhân dẫn đến tình trạng này. Hầu như tất cả các dự án mà vốn được giải ngân chậm do việc bàn giao mặt bằng chậm và các thủ tục hành chính rườm rà phức tạp, nhiêu khê của các ngành, các địa phương. Có những dự án, nhà đầu tư phải chờ đợi từ 5- 10 năm mới được giao mặt bằng để xây dựng nhà máy. Không những thế, dù đã có giấy phép đầu tư được cấp thẩm quyền cấp phép nhưng nhà đầu tư vẫn phải đáp ứng quá nhiều các qui định của ngành, chính quyền địa phương trong quá trình triển khai dự án. Đây là những rào cản vô hình làm nản lòng nhà đầu tư. Do vậy, để giải ngân vốn nhanh, phải giải quyết việc bàn giao mặt bằng đúng thời gian quy định và thủ tục hành chính cần qui về một mối và công khai, minh bạch các loại giấy tờ này. Đây là việc phải làm ngay của các cơ quan quản lý nhà nước, các địa phương, bên cạnh các giải pháp đồng bộ của Chính phủ về kinh tế vĩ mô.

Nguyễn Khánh