Tin tứcTại hội thảo, ông Lê Thanh Minh – Phó Giám đốc Sở Khoa học và Công nghệ TPHCM cho biết giai đoạn 2021–2025, Thành phố đã triển khai 6 chương trình khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo trọng điểm, tập trung vào các lĩnh vực như đô thị thông minh và chuyển đổi số, công nghệ công nghiệp, y tế và nông nghiệp công nghệ cao.
Trong giai đoạn này, TPHCM ghi nhận hơn 1.000 bài báo khoa học, trong đó khoảng 40% là công bố quốc tế; hình thành khoảng 3.800 nhân lực khoa học – công nghệ trẻ; hơn 600 tài sản trí tuệ, 200 sáng chế và giải pháp hữu ích. Trên 50% nhiệm vụ khoa học – công nghệ có kết quả được ứng dụng thực tiễn, tăng so với giai đoạn trước. Đóng góp của năng suất các nhân tố tổng hợp (TFP) vào tăng trưởng GRDP đạt trên 50%.
Tuy nhiên, lãnh đạo Sở KH&CN TPHCM cũng thẳng thắn nhìn nhận một số hạn chế như tỉ lệ huy động vốn ngoài ngân sách và thương mại hóa kết quả nghiên cứu còn thấp; cơ chế khuyến khích doanh nghiệp tham gia chưa thực sự hiệu quả. Hiện tỉ lệ vốn đối ứng ngoài ngân sách và thương mại hóa kết quả nghiên cứu đều ở mức khoảng 5%.
Trên cơ sở đó, TPHCM định hướng chương trình khoa học và công nghệ giai đoạn 2026–2030 tập trung phát triển đồng bộ 4 trụ cột, gồm: nghiên cứu khoa học – phát triển công nghệ – đổi mới sáng tạo; thể chế, cơ chế, chính sách; nguồn nhân lực chất lượng cao; và hạ tầng khoa học, công nghệ, dữ liệu.
Thành phố đặt mục tiêu tổng chi xã hội cho R&D đạt 2–3% GRDP; mỗi năm triển khai ít nhất 50 nhiệm vụ khoa học – công nghệ, nghiệm thu tối thiểu 40 nhiệm vụ; tỉ lệ ứng dụng thực tiễn sau 12 tháng đạt từ 60% trở lên. Đồng thời, phấn đấu hơn 25% doanh nghiệp ứng dụng kết quả nghiên cứu từ viện, trường; mỗi năm có tối thiểu 500 đơn đăng ký và ít nhất 300 đơn sáng chế, giải pháp hữu ích.
TP.HCM cũng hướng tới hình thành ít nhất 5 trung tâm nghiên cứu xuất sắc (CoE) đạt chuẩn quốc tế và đào tạo 5.000 nhân lực khoa học – công nghệ trẻ.
Giai đoạn 2026–2030, các chương trình trọng điểm tiếp tục tập trung vào chuyển đổi số, đô thị thông minh, sản xuất thông minh, y tế, nông nghiệp đô thị và nông nghiệp công nghệ cao.
Ở góc độ định hướng dài hạn, GS.TS Nguyễn Văn Phước – Chủ tịch Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật TPHCM cho rằng đến năm 2050, Thành phố cần trở thành siêu đô thị khoa học – công nghệ và đổi mới sáng tạo, phát triển theo mô hình “thông minh – xanh – tuần hoàn – phát thải thấp – chống chịu khí hậu”.
Theo ông, TPHCM cần sớm xây dựng Trung tâm điều hành số vùng, tích hợp dữ liệu về dân cư, đất đai, giao thông, logistics, môi trường, năng lượng và đầu tư. Đồng thời, phát triển các cực đổi mới sáng tạo theo từng khu vực: trung tâm TPHCM tập trung AI, dữ liệu lớn, tài chính số; khu vực Bình Dương (cũ) phát triển robot, tự động hóa; Bà Rịa – Vũng Tàu (cũ) tập trung logistics biển và năng lượng tái tạo.
Bên cạnh đó, Thành phố cần tăng cường năng lực nghiên cứu nội sinh, đẩy mạnh đặt hàng nghiên cứu các bài toán lớn như chống ngập, an ninh nguồn nước, logistics thông minh; thúc đẩy thương mại hóa kết quả nghiên cứu và phát triển sản phẩm công nghệ “Make in Vietnam”.
TP.HCM cũng định hướng phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao trong các lĩnh vực chiến lược như AI, bán dẫn, dữ liệu, tự động hóa và công nghệ môi trường, đồng thời hoàn thiện cơ chế chính sách theo hướng thí điểm công nghệ mới, mua sắm theo hiệu quả đầu ra và khuyến khích doanh nghiệp đầu tư R&D.
