Tin tức
Ảnh hưởng tăng giá điện đến chính sách kích cầu
(VOH) - Đối phó với ảnh hưởng suy thoái kinh tế toàn cầu, chính phủ đã triển khai, thực hiện nhiều nhóm giải pháp, trong đó tập trung vào các chánh sách kích cầu một cách quyết liệt. Việc ngân sách phải bỏ ra 17.000 tỷ đồng để bù 4% lãi suất ngân hàng cho các doanh nghiệp nhỏ và vừa, giãn thuế thu nhập cá nhân, ban hành các chánh sách hỗ trợ doanh nghiệp đẩy mạnh sản xuất kinh doanh và hỗ trợ người lao động mất việc v.v … đã nói lên quyết tâm của chính phủ phục hồi kinh tế trong nước vào tháng 6 năm nay.
Thế nhưng từ ngày 1.3 giá điện sẽ tăng 8,92% đã được quyết định và sẽ thực hiện – Không còn bàn cãi. Theo lý giải của ngành điện và Bộ công thương đây là bước đi ban đầu trong việc “thả” giá điện theo cơ chế thị trường, tiến đến lộ trình xây dựng giá điện cạnh tranh. Tuy nhiên bao giờ thì mới có giá điện cạnh tranh thực sự chưa ai trả lời được, bởi tập đoàn điện lực Việt Nam hiện vẫn độc quyền bán điện. Việc tăng giá điện sẽ ảnh hưởng đến chính sách kích cầu là điều tất yếu. Do đó mọi chủ trương chánh sách hiện nay của tầm vĩ mô cần phải được cân nhắc thận trọng ảnh hưởng của nó đến đời sống của người dân, đến mục tiêu của chánh sách kích cầu. Trở lại việc tăng giá điện – theo Thứ trưởng Bộ Công thương Nguyễn Hữu Hào tăng giá điện không tác động lớn đến toàn bộ nền kinh tế chỉ giảm tốc độ tăng trưởng GDP năm 2009 trong khoảng từ 0,05 đến 0,07% chỉ giá tiêu dùng CPI chỉ tăng 0,25% đến 0,30% đối với người tiêu dùng mỗi hộ dân chỉ trả thêm 2500đ/tháng nếu sử dụng dưới 50 Kwh điện; 18.000đ/tháng nếu sử dụng trên 100 Kwh; 22.000đ nếu trên 200 Kwh và 28.000đ nếu sử dụng trên 300 Kwh mỗi tháng.
Theo các chuyên gia kinh tế, giá cả thị trường, nhận định như vậy là chưa chính xác. Thực tế đối với điện sản xuất giá bán sẽ tăng 15,5% cho kinh doanh dịch vụ tăng 16%. Hơn nữa giá điện, giá xăng dầu không chỉ tác động lên giá của sản phẩm làm ra cụ thể mà nó tác động đến toàn bộ chi phí của sản phẩm đó từ khâu đầu tiên, đến khâu cuối cũng là đến tay người sử dụng. Cụ thể giá nước sạch cho tiêu dùng đang rụt rịt xin tăng giá với lý do nước sạch sản xuất phải chi phí đến 30% cho tiền điện, giá xăng dầu cũng có dự kiến tăng giá.
Giá cả thị trường sẽ ra sao nếu sau điện đến nước cho tiêu dùng, sản xuất sẽ tăng giá? Ngoài việc trực tiếp tác động đến đời sống người dân, giá điện chiếm tỷ trọng lớn trong cơ cấu nhiều mặt hàng quan trọng như dệt may, sắt thép, ciment; do đó việc tăng giá điện sẽ tác động dây chuyền đến các mặt hàng thiết yếu. Hơn nữa sự cạnh tranh của hàng hóa trong nước vốn đang kém, điện lại chiếm tỷ trọng lớn ở 1 số ngành, nên tăng giá điện lên đến hơn 15% sẽ gây khó khăn cho doanh nghiệp chắc chắn giá đầu vào của nền kinh tế sẽ tăng – khiến nền kinh tế vốn đã khó khăn càng tăng trưởng chậm. Thực sự ngành điện có khó khăn đến độ phải tăng giá vào thời điểm nhạy cảm nóng bỏng nầy hay không? Năm 2008 theo số liệu công bố, tập đoàn điện lực Việt Nam lãi hơn 3000 tỷ đồng – với việc tăng giá điện chắc chắn năm 2009 ngành điện càng lãi to. Nếu so sánh số tiền thu được từ việc tăng giá điện với chi phí mà các chánh sách kích cầu của chính phủ đã, đang và sẽ thực hiện – thì hiệu quả không cao, mà ngược lại còn gây tác động xấu đến các biện pháp kích cầu. Vì khi nền kinh tế suy giãm, mọi thứ đều suy giảm, việc tăng giá điện không những tác động tiêu cực đến sức mua của người dân mà còn tăng gánh nặng cho nền kinh tế.
Thực tiễn đã chứng minh, sau mỗi lần các mặt hàng chiến lược như điện, xăng dầu tăng giá sẽ kéo theo mức tăng giá chung khá mạnh- chủ yếu mang tính tâm lý – Mà tâm lý là vấn đề không ai có thể đo đếm được, nên giá cả có thể đội lên ngoài mong muốn. Việc tăng giá điện là tất yếu, là bắt buộc – Tuy nhiên vấn đề là chọn thời điểm để tăng giá- Tại sao ngành điện và Bộ Công thương không thể chờ đến tháng 6 – tức vào thời điểm mà Thủ tướng quyết tâm phục hồi suy thoái kinh tế - hoặc nếu buộc phải tăng thì chỉ tăng khoảng dưới 5% - Mức mà ngành điện vẫn còn lãi lớn – để ít ra cũng góp phần cùng các ngành các giới thực hiện quyết liệt các giải pháp phục hồi kinh tế. Vấn đề đặt ra trong điều hành các chủ trương giải pháp của Chính phủ, phải đặt lợi ích của quốc gia của nhân dân lê trên hết.
Hữu Quan