Tục rước ông bà ngày Tết là một nét đẹp văn hóa lâu đời của người Việt, gắn liền với tín ngưỡng thờ cúng tổ tiên. Vào những ngày cuối năm, con cháu thường chuẩn bị mâm cỗ tươm tất để mời ông bà về sum vầy. Trong bài viết sau, VOH sẽ hướng dẫn cách sắm sửa lễ vật và văn khấn mời các cụ về ăn Tết đúng chuẩn.
Thời điểm đọc văn khấn mời các cụ về ăn Tết
Theo phong tục người Việt, vào bữa cơm chiều cuối cùng của năm, các gia đình sẽ làm mâm cỗ cúng tất niên để mời ông bà, tổ tiên về nhà ăn Tết.
Mâm cúng thường được đặt ở trên một cái bàn con bên dưới. Đồng thời, bàn thờ chính sẽ bày hoa tươi, mâm ngũ quả và một ít tiền vàng mã.
Lễ vật cúng mời các cụ về ăn Tết
Thông thường, mâm cúng ở mỗi vùng miền có đôi chút khác biệt. Tuy vậy, lễ vật dâng cúng mời các cụ về ăn Tết vẫn gồm những món cơ bản sau:
- Miền Bắc: Bánh chưng, gà luộc, thịt kho, nem rán, giò chả, canh,…
- Miền Trung: Bánh chưng, gà luộc, chả ram, dưa muối; một số địa phương còn có thêm thịt heo ngâm nước mắm, tré, nem, thịt bò,…
- Miền Nam: Thịt kho nước dừa, gà luộc, dưa món, dưa giá, củ kiệu, bánh tét, canh khổ qua,…
Bên cạnh mâm mặn, nhiều gia đình còn chuẩn bị mâm cúng chay với các món kho, canh, xào để rước ông bà.
Văn khấn mời các cụ về ăn Tết chi tiết
Sau khi sửa soạn lễ vật, gia chủ sẽ thắp hương và đọc văn khấn. Dưới đây là Văn khấn cổ truyền Việt Nam của NXB Văn hóa - Thông tin.
Nam mô A Di Đà Phật!
Nam mô A Di Đà Phật!
Nam mô A Di Đà Phật!
Con kính lạy chín phương trời, mười phương chư Phật, chư Phật mười phương.
Con kính lạy Hoàng thiên, Hậu Thổ, chư vị Tôn thần.
Con kính lạy ngài Kim niên Đương cai Thái Tuế chí đức tôn thần.
Con kính lạy các ngài Bản cảnh Thành hoàng chư vị Đại Vương.
Con kính lạy ngài Bản xứ Thần linh Thổ địa tôn thần.
Con kính lạy các ngài Ngũ phương, Ngũ Thổ, Long mạch, Tài thần, Bản gia Táo quân, cùng tất cả các vị thần linh cai quản trong xứ này.
Con kính lạy chư gia Cao Tằng Tổ Khảo, Cao Tằng Tổ Tỷ, Tiên linh nội ngoại họ …
Hôm nay là ngày 30 tháng Chạp năm …
Tín chủ (chúng) con là: …
Ngụ tại: …
Trước án kính cẩn thưa trình: Đông tàn sắp hết, năm kiệt tháng cùng, xuân tiết gần kề, minh niên sắp tới.
Chúng con cùng toàn thể gia quyến sắm sanh phẩm vật hương hoa, cơm canh thịnh soạn, sửa lễ tất niên, dâng cúng Thiên Địa tôn thần, phụng hiến Tổ tiên, truy niệm chư linh.
Theo như thường lệ tuế trừ cáo tế, cúi xin chư vị tôn thần, liệt vị gia tiên, bản xứ tiền hậu chư vị hương linh giáng lâm án toạ, phủ thuỳ chứng giám, thụ hưởng lễ vật, phù hộ toàn gia lớn bé trẻ già bình an thịnh vượng, bách sự như ý, vạn sự tốt lành, luôn luôn mạnh khoẻ, gia đình hoà thuận.
Thành tâm bái thỉnh, cúi xin chư vị tôn thần và gia tiên nội ngoại chứng giám phù hộ độ trì.
Nam mô A Di Đà Phật! (cúi lạy)
Nam mô A Di Đà Phật! (cúi lạy)
Nam mô A Di Đà Phật! (cúi lạy)
Văn khấn lễ Chạp mộ cuối năm mời gia tiên về ăn Tết
Sau đây là bài Văn khấn lễ Chạp của TS Lê Xuân Phương. Gia chủ có thể sử dụng bài khấn này trong lễ cúng cuối năm để mời ông bà, tổ tiên về sum vầy, đón Tết cùng con cháu.
Mẫu 1
Nam mô A Di Đà Phật!
Nam mô A Di Đà Phật!
Nam mô A Di Đà Phật!
Kính lạy ngài Kim niên đương cai Lưu Vương hành khiển, Ngũ Ôn Chi Thần, Nguyễn Tào phán quan.
Kính lạy ngài bản cảnh Thành Hoàng Chính vị Đại Vương.
Ngài bản xứ Thần Linh Thổ Địa Tôn Thần.
Kính lạy các ngài ngũ phương, Ngũ Thổ Long Mạch Tôn Thần, Tiền Chu Tước, Hậu Huyền Vũ, Tả Thanh Long, Hữu Bạch Hổ cùng liệt vị Tôn Thần cai quản trong xứ này.
Kính lạy hương cụ: …
Hôm nay là ngày … tháng …, nhằm tiết cuối đông sắp sang năm mới.
Chúng con là: …
Sắm sang vật phẩm, hương hoa phù tửu lễ nghi, trình Tôn Thần, kính rước vong linh gia tiên của chúng con là (tên các vong): …
Có phần mộ tại đây về với gia đình …, để cháu con phụng sự trong tết, báo đáp, tỏ lòng hiếu kính.
Cúi xin Tôn Thần phù thùy doãn hứa. Âm dương cách trở, bát nước nén hương hiếu tâm, lòng cúi xin chứng giám.
Cẩn cáo!
Mẫu 2
Nam mô A Di Đà Phật!
Nam mô A Di Đà Phật!
Nam mô A Di Đà Phật!
Con lạy chín phương Trời, mười phương Chư Phật, Chư Phật mười phương.
Con kính lạy ngài Địa tạng Vương Bồ Tát.
Con kính lạy ngài Kim Niên Đương cai Thái Tuế Chí đức Tôn thần, Kim niên hành binh, Công tào Phán quan.
Con kính lạy ngài Bản cảnh Thành Hoàng Chư vị Đại Vương quản cai nơi nghĩa trang.
Con kính lạy Ngài Bản xứ Thần linh Thổ địa Tôn thần.
Con kính lạy các ngài Ngũ phương, Ngũ thổ Long Mạch Tôn thần, các ngài Tiền Chu tước, Hậu Huyền vũ, Tả Thanh Long, Hữu Bạch Hổ cùng liệt vị Tôn Thần cai quản trong nơi nghĩa trang này.
Con kính lạy hương linh cụ: …
Hôm nay là ngày … tháng Chạp, năm cũ sắp qua, năm mới sắp đến.
Tín chủ (chúng) con là: …
Ngụ tại: …
Chúng con sắm sanh phẩm vật, hương hoa trà quả, kim ngân tài mã, dâng hiến trình cáo Tôn thần, kính rước vong linh bản gia tiên tổ chúng con là: … có phần mộ táng tại … được về với gia đình đón mừng năm mới, để cho cháu con được phụng sự trong tiết xuân thiên, báo đáp ân thâm, tỏ lòng hiếu kính. Cúi xin Tôn thần, Phủ thùy doãn hứa.
Âm dương cách trở
Bát nước nén hương
Thành tâm kính lễ
Cúi xin chứng giám
Phù hộ độ trì
Nam mô A Di Đà Phật!
Nam mô A Di Đà Phật!
Nam mô A Di Đà Phật!
Tục rước ông bà ngày Tết không chỉ là nghi thức truyền thống mà còn là dịp để con cháu hướng về cội nguồn, gìn giữ nét đẹp văn hóa dân tộc. Việc chuẩn bị mâm cúng và văn khấn mời các cụ về ăn Tết đúng cách sẽ giúp buổi lễ thêm trọn vẹn, trang nghiêm mà vẫn ấm cúng.
*Thông tin bài viết chỉ mang tính chất tham khảo.
Đừng quên theo dõi chuyên mục Thường thức của voh.com.vn để cập nhật những tin tức mới nhất, hấp dẫn nhất.
