Bình luận: Cải cách thủ tục hành chính, con đường còn xa

(VOH) - Bước sang năm thứ 4 thực hiện đề án 30 của Chính phủ về đơn giản hóa thủ tục hành chính giai đoạn 2007- 2010, có thể nói Tp HCM đã có những chuyển biến mạnh mẽ.

Đến thời điểm này, 2.483 thủ tục hành chính đã được rà soát từ các Sở, Ngành, quận – huyện, phường- xã, thì có đến 941 thủ tục được đề nghị sửa đổi, bổ sung, 29 thủ tục thay thế và 578 thủ tục đề nghị hủy bỏ. Kết quả này cho thấy, lãnh đạo các cấp chính quyền và Sở - Ngành đã nhận thức đúng tầm và chỉ đạo sát việc thực hiện cải cách thủ tục hành chính từ Đề án 30. Hiện nay tp đang đề xuất sửa và bỏ gần 60% thủ tục hành chính và phấn đấu đến cuối năm 2010, khi kết thúc Đề án 30, tp sẽ quyết tâm giảm tối thiểu 30% các quy định thủ tục hành chính.

Lộ trình thực hiện đơn giản hóa thủ tục hành chính của Tp, có thể nói khá bài bản, như: Thể chế, thủ tục hành chính, tổ chức bộ máy, xây dựng đội ngũ cán bộ, hiện đại hóa nền hành chính. Các tổ Đề án 30 từ Tp, đến các Sở- Ngành, Quận- huyện và các tổ chuyên trách về cải cách hành chính có sự phối hợp nhịp nhàng. Trong cải cách thủ tục hành chính, 3 năm qua, mỗi năm Tp HCM đã khắc phục được một số tồn tại, hạn chế. Chỉ số hài lòng của người dân và doanh nghiệp, đơn vị có nhích cao hơn. Đáng ghi nhận, các thủ tục Công chứng , Hộ khẩu, Chứng thực, Chứng minh nhân dân, Xuất nhập cảnh, đăng ký phương tiện giao thông, đã được nhiều Sở- Ngành, quận- huyện rút ngắn thời gian nhờ ứng dụng công nghệ thông tin. Hoặc như, quận 6, quận Bình Thạnh, quận Tân phú, quận Bình Tân, Cục Thuế Tp, Sở Xây Dựng đã có những cải cách hành chính, tỷ lệ hồ sơ chậm trễ giải quyết cho người dân, doanh nghiệp và đơn vị đã giảm. Đi đầu trong thực hiện đơn giản hóa thủ tục hành chính từ Đề án 30 của Chính phủ là Sở Nội Vụ. Là thành viên Tổ công tác Đề án 30 của Tp, Sở Nội Vụ đã kịp thời làm tham mưu cho Tp đẩy nhanh tiến độ thực hiện Đề án 30. Chính cải cách thủ tục hành chính đã khiến cho người dân và doanh nghiệp khi đến cơ quan nhà nước bớt đi sự mết mỏi và ngột ngạt bởi chờ đợi nộp và nhận hồ sơ. Một cửa liên thông và kết hợp quản lý từ hệ thống cổng thông tin điện tử đã giúp giảm tải công việc của nhiều cơ quan, đơn vị và cả người dân.

Trong vận hành bộ máy quản lý nhà nước, những cải cách hành chính của Tp HCM dù là đã có bước chuyển, có sức bật, nhưng nếu nhìn từ góc độ trách nhiệm với nhân dân, trách nhiệm với sự phát triển kinh tế xã hội bền vững của Tp thì rõ ràng chuyến xe cải cách hành chính của tp mới khởi hành với vận tốc trung bình. Bao lâu nữa chuyến xe này mới vào guồng quay và đi với vận tốc nhanh hơn. Câu hỏi này luôn là sự mong mỏi của người dân, của nhiều đơn vị và doanh nghiệp. Bởi trong thực hiện đơn giản hóa thủ tục hành chính hiện nay, giữa kết quả đạt được và những tồn tại, hạn chế còn khoảng cách rất xa. Đơn giản hóa thủ tục hành chính, không thể chỉ đề ra số thủ tục hủy bỏ hay kiến nghị bổ sung là đủ, mà nhất thiết các thủ tục hành chính cần phải được công khai, minh bạch đến người dân, doanh nghiệp và đơn vị. Thực tế, nhiều dự án có ý nghĩa với cộng đồng, với xã hội, đều vướng thủ tục hành chính ở nhiều tầng nấc mà không một cơ quan trách nhiệm nào trả lời thấu tình đạt lý. Mặc nhiên đổ cho thủ tục hành chính, đổ cho quy trình của nhà nước là xong. Cách làm việc ấy vẫn còn khá phổ biến. Nó là bệnh xơ cứng, lười sáng tạo và thiếu tình thần trách nhiệm. Chính những căn bệnh hành chính này đã làm thui chột ý tưởng sáng tạo của nhiều doanh nghiệp, đơn vị và người dân. Cải cách thủ hành chính, gốc của nó là con người. Chúng ta không đổ lỗi cho những thủ tục, nguyên tắc, quy trình chưa hợp lý, thiếu hiệu quả được. Tất cả đều từ chúng ta, sai thì phải mạnh dạn sửa nhanh vì lòng tin của người dân và đưa ra những quy định, những thủ tục phù hợp với tiến trình phát triển.

Đề án 30 của Chính phủ là một Đề án mang tính khả thi cao, quá trình thực hiện của Tp đã và đang có tiến triển tốt. Thế nhưng, cái vẫn cần, luôn cần trước mắt và lâu dài trong cải cách thủ tục hành chính của Tp hiện nay chính là xây dựng đội ngũ cán bộ, nhằm khắc phục tồn tại ở nhiều khâu: Đầu tư xây dựng, chỉnh trang đô thị, điều chỉnh dự án, thẩm định và duyệt thiết kế. Lâu nay, những lĩnh vực này cán bộ thực thi công vụ vẫn còn gây phiền hà, nhũng nhiễu người dân và doanh nghiệp. Bên cạnh đó, có một bộ phận cán bộ, công chức thờ ơ, né tránh, sợ trách nhiệm đã gây trở ngại quá trình cải cách thủ tục hành chính của Tp. Rõ ràng, cải cách hành chính theo Đề án 30 của Chính phủ còn nhiều điều phải làm ngay, như: Thực hiện một cửa, một cửa liên thông, gắn hoàn thiện hệ thống điện tử” một cửa”, đảm bảo thông tin thông suốt, kịp thời ở nhiều cấp. Quy chuẩn hóa công sở, chống quan liêu, tham nhũng và luân chuyển cán bộ yếu kém không hoàn thành nhiệm vụ. Cán bộ đứng đầu các ngành, các cấp, hết thảy đều hiểu rõ những nhiệm vụ này. Vấn đề ở đây là sự chủ động với tinh thần trách nhiệm cao, chứ không phải đợi cấp trên bấm nút, nhắc nhở.

Đất nước và tp chúng ta mới đi những chặng đường đầu của sự nghiệp CNH- HĐH, con đường đưa đất nước phát triển giàu mạnh đang ở phía trước và một trong những điều kiện tiên quyết cho sự phát triển bền vững chính là thực hiện cho bằng được cải cách hành chính ở nhiều tầng nấc. Đây là một lộ trình dài và khó khăn. Con đường ấy sẽ bớt xa, nếu chúng ta gắn với cuộc vận động “ Học tập và làm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh” ở mọi cấp, mọi ngành.

Bích Liên