Phố phường: Chữ nghĩa

(VOH) - Sáng nay Ba Thợ hồ hỏi Hai Sàigòn: “Tui là dân cu li- dân xách xi măng đi tô- nên chữ nghĩa là dân “I- tờ- rít”- Anh là dân nhà báo- tui đề nghị anh giải thích dùm tui 2 từ kép: Thứ 1 là từ chủ quản; thứ 2 là từ lý thuyết.

Biết là Ba thơ hồ chơi chữ với Hai Sàigòn- Nên Hai tui định nghĩa thế nầy: Chủ quản: chịu trách nhiệm quản lý cái thuộc quyền của mình- chẳng hạn như chiếc xe gắn máy là tiền do anh mua mà có, anh đứng tên trong “cạc quẹt”. Anh chịu trách nhiệm trước pháp lý về mọi hậu quả nếu có do chiếc xe anh gây nên; còn lý thuyết định nghĩa là: Toàn thể những khái niệm trừu tượng hợp thành hệ thống dùng làm cơ sở cho việc hiểu biết một khoa học, một kỹ thuật, nghệ thuật được ứng dụng vào một hoạt động nào đó- Lý thuyết khác với thực tiễn- Từ lý thuyết dẫn đến thực tiễn- Nghe Hai Sàigòn lý giải- Ba Thợ hồ “Mẹc xà lù”, “Nói như anh trời mới hiểu- Sở dĩ tui hỏi chủ quản là gì? Vì tui thấy và nghe: Bao giờ nói về nhiệm vụ quản lý của một đơn vị nào đó, Cánh nhà báo mấy anh đều nói đến quản lý nhà nước, hay đó là đơn vị chủ quản. Vậy mà mới đây, sở giao thông vận tải khi báo cáo có 27/29 hố “tử thần” trên lòng đường trên lề đường” gây thương vong cho người đi đường là do nào là của mấy đơn vị đào đường- chỉ có 2/29 hố là trách nhiệm của Sở GTVT- Trong khi nhà nước quy định ai muốn đào đường phải được Sở GTVT cấp phép- Như thế có phải Sở GTVT là đơn vị chủ quản lòng lề đường hay không ? và như thế 27/29 hố kia nếu dẫn đến thương vong cho người đi đường có phải là lỗi của Sở GTVT hay không ? hay của các đơn vị do Sở GTVT cấp giấy phép- Nghe “lí lựn” của Ba Thợ hồ- tư hưu trí cười ngất và vỗ tay hoan nghinh Ba Thợ hồ với nhận xét là “không chê vào đâu được” rồi Tư hưu trí “kích” Ba Thợ hồ giải thích lý do hỏi từ “lý thuyết”. Mũi Ba Thợ hồ nở to như quả cà chua- mà còn làm ra vẻ “khiêm tốn”. Anh nói: Tại kỳ họp Quốc hội, khi bàn về có nên tiếp tục khai thác “bâu xít” ở Tây Nguyên nữa hay không- khi hậu quả bùn đỏ vì khai thác bâu xít đã hiển hiện ở Hungari- Bộ trưởng Bộ Tài Nguyên Môi Trường nước ta Đặng Khôi Nguyên trả lời là về mặt lý thuyết, các biện pháp ngăn chận bùn đỏ khai thác “bâu xít” ở Tây Nguyên là an toàn- Nay nghe anh Hai Sàigòn định nghĩa lý thuyết chỉ là khái niệm- là khác với thực tiễn- Tui nghe hơi bị hoãng sợ đây- Nếu mai mốt khai thác bâu xít ở Tây Nguyên- thực tiễn sẩy ra khác với lý thuyết thì hậu quả ai chịu đây ? Tư hưu trí lại cười ha hả rất khoái chí: “không dè thằng cha cu li thợ hồ nầy chơi chữ bó tay chấm com luôn”. Hai Sàigòn cố vớt vát: “Riêng vấn đề bâu xít- Bộ trưởng chủ nhiệm văn phòng chính phủ đã nói rồi- Chính phủ lắng nghe mọi ý kiến của nhân dân một cách nghiêm túc để xem xét việc thực hiện dự án một cách an toàn tuyệt đối- Còn tập đoàn than khoáng sản VN- đơn vị chủ quản dự án “bâu xít” Tây Nguyên thì tuyên bố hẳn hòi: “Dự án đã tính toán một cách khoa học- Kể cả tình huống xấu nhất- Nếu chính phủ bảo dừng thì dừng liền”- Như thế rõ ràng- chính phủ luôn lắng nghe mọi nguồn thông tin từ nhân dân- nói chung- các nhà khoa học trí thức- nói riêng- Cái gì có lợi cho dân cho nước thì mới mần- chứ đâu có a thần phù- nhắm mắt nhắm mũi làm cho bằng được đâu.

Hữu Quan