Uống nước nhớ nguồn

Đoàn viên thanh niên TPHCM dâng hương tưởng niệm các anh hùng liệt sĩ. (ảnh: Thanh Tú)

Ba thợ hồ hỏi Hai Sài Gòn (HSG) là chỗ gần gũi với Tư hưu trí có biết lý do bữa tiệc hay không? HSG trả lời là mình cũng thắc mắc như anh em thôi, được mời thì cứ đến cho ảnh vui. Anh em tới nơi mới té ngửa ra, bởi nhiều anh em trong nhóm hằng năm đều tham dự bữa tiệc nầy, không phải là tiệc giỗ mà anh tổ chức như đám giỗ, thì ra anh Tư hưu trí tổ chức cúng cho cha mẹ và 2 anh nhân ngày thương liệt sĩ 27/7.

Khi vào tiệc anh Tư hưu trí mới “tuyên bố lý do”: Như thường niên thôi, năm nay phường tặng một gói quà, cùng quà của Chủ tịch nước, quà của TP, của Quận, thôi thì trước là tưởng nhớ cha mẹ và 2 anh, sau là gia đình và bạn bè xúm xít nhau để tưởng nhớ liệt sĩ.

Trong bữa tiệc có vài anh mới dự lần đầu nên HSG phải giải thích là Anh Tư hưu trí có cha và 2 anh là liệt sĩ, mẹ được truy tặng “mẹ Việt Nam anh hùng” hàng năm ngoài ngày giỗ theo truyền thống gia đình anh còn tổ chức giỗ ngày 27/7 nữa. Khi vào tiệc anh em bàn tán sôi nổi chung quanh nội dung “đền ơn đáp nghĩa” “uống nước nhớ nguồn”. Theo HSG 68 năm qua, Ngày Thương binh, Liệt sĩ 27 tháng 7 đã trở thành ngày truyền thống tốt đẹp của nhân dân ta. Cứ vào dịp này, lại có nhiều hoạt động thiết thực, đầy tình nghĩa chăm sóc thương binh, gia đình liệt sĩ, gia đình người có công với cách mạng, thể hiện lòng quý trọng và biết ơn của Đảng, Nhà nước và nhân dân ta đối với những người đã cống hiến, hy sinh vì độc lập, tự do của Tổ quốc và sự bình yên của nhân dân. Trong sự nghiệp cách mạng vẻ vang đó, hàng triệu người con ưu tú của dân tộc ta đã anh dũng hy sinh hoặc hiến dâng một phần xương máu của mình cho Tổ quốc.

Đảng, Nhà nước và nhân dân ta, thế hệ chúng ta và các thế hệ con cháu mai sau đời đời ghi nhớ công ơn các anh hùng, liệt sĩ, các thương binh và những người có công với nước. Anh Ba thợ hồ thì cho rằng sự hy sinh xương máu của các thương binh, liệt sĩ là sự hy sinh vô cùng cao cả, hy sinh rất vô tư, không tính toán chỉ với một mục tiêu duy nhứt là giành lại độc lập tự do cho dân tộc là bảo vệ vững chắc chủ quyền tổ quốc, biển đảo của tổ tiên để lại.

Nhắc tới công ơn thương binh liệt sĩ HSG nhớ lại những lời dạy của Chủ tịch Hồ Chí Minh về công tác nầy, Người dạy: “Thương binh, bệnh binh, gia đình quân nhân, gia đình liệt sĩ là những người có công với Tổ quốc, với nhân dân. Cho nên bổn phận chúng ta là phải biết ơn, phải yêu thương và giúp đỡ họ”.  Khi cuộc kháng chiến chống Mỹ, cứu nước diễn ra quyết liệt, Chủ tịch Hồ Chí Minh đã thường xuyên căn dặn, nhắc nhở: “Đối với những người đã dũng cảm hy sinh một phần xương máu của mình, Đảng, Chính phủ và đồng bào phải tìm mọi cách cho họ có nơi ăn chốn ở, đồng thời phải mở những lớp dạy nghề thích hợp với mỗi người để họ dần dần tự lực cánh sinh.

Rồi HSG nhận xét: “Hiện nay công tác đền ơn đáp nghĩa ngày càng đi vào chiều sâu và hiệu quả, phải nói là công tác đền ơn đáp nghĩa không còn là chuyện của chính quyền, đoàn thể nữa mà toàn xã hội đang thực hiện chính sách đối với thương binh, gia đình liệt sĩ và người có công, mình cứ nhìn vào anh Tư hưu trí thì biết rồi, tốt lắm.

Khác với mỗi lần gặp nhau, anh Tư hưu trí “nổ” long trời, hôm nay anh có vẻ trầm ngâm, suốt từ đầu bữa tiệc đến giờ, chủ yếu anh mời anh em ăn và nâng ly, khi nghe HSG nói xong, anh mới lên tiếng: “Đúng là công tác chính sách cho thương binh liệt sĩ và người có công hiện nay là rất tốt, gia đình anh xin cám ơn Đảng, nhà nước và bà con trong toàn xã hội, riêng bản thân anh cùng gần 200.000 gia đình liệt sĩ chưa tìm được hài cốt thân nhân là liệt sĩ, mỗi lần kỷ niệm 27/7, hay lễ Tết đều cảm thấy bứt rứt, xốn xang vì người thân mình, với riêng gia đình tui là còn ông anh thứ bảy hy sinh năm 1968 tới nay cũng chưa tìm được hài cốt, buồn lắm chứ mấy anh. Tết nhứt nhìn người ta đi tảo mộ, 27/7 nhìn người ta đi thăm mồ mả ở nghĩa trang liệt sĩ, còn mình nằm cứ suy nghĩ, không biết anh mình đang nằm ở đâu, càng nghĩ nước mắt càng rơi.

Anh em trong bàn ai cũng xúc động với lời tâm sự của anh Tư hưu trí. HSG cho biết thêm ngoài số liệt sĩ chưa tìm được hài cốt hiện nay cả nước còn 300.000 hài cốt ghi bia “Liệt sĩ chưa biết tên”. Đây là nhiệm vụ lớn lao nhưng cũng rất khó khăn”. Việc tìm được hài cốt liệt sĩ chỉ là bước đầu, phần xác định rõ nhân thân mới nan giải.

Anh em lại bàn luận về nội dung nầy nữa, có người đề xuất Cục Chính sách Bộ Quốc phòng nên tổ chức  xét nghiệm AND hài cốt của “liệt sĩ chưa biết tên” thì ít ra cũng xoa dịu được phần nào tình cảm của gia đình họ. HSG cho rằng về lý thuyết là vậy, nhưng thực tiễn kênh truyền hình Quốc phòng - đơn vị làm chương trình “Đi tìm đồng đội” – cho biết rất băn khoăn công tác xác định ADN, đưa thông tin vào ngân hàng gen để định danh liệt sĩ còn phức tạp rất nhiều.

Cụ thể khi đưa mẫu sinh phẩm của 20 liệt sĩ xét nghiệm AND, chỉ một nữ liệt sĩ trong số đó có tên tuổi, 19 người còn lại vẫn chưa định danh được mà việc giám định không đơn giản khi mẫu sinh phẩm bị bội nhiễm. Từ đó chúng ta khẳng định chủ trương tìm hài cốt liệt sĩ là quan điểm nhất quán và xuyên suốt của Đảng và  nhà nước ta, công tác nầy còn tiếp tục dài dài, hiện nay đang thu hút hàng trăm tổ chức mà nhiều nhứt là các tổ chức xã hội tự nguyện đang thực hiện bằng nhiều phần mềm máy tính tùy theo vùng miền, tùy thời điểm.

Từ thực tiễn nhà anh Tư hưu trí, HSG thấy thế này, chiến tranh đã lùi xa, nhưng hậu quả của nó còn rất nặng nề đối với đất nước ta nói chung và các đối tượng chính sách nói riêng. Những tồn đọng về chính sách cần phải tiếp tục giải quyết là rất cấp bách; do đó cần phát huy hơn nữa sức mạnh của cả hệ thống chính trị và của toàn xã hội cùng thực hiện tốt công tác này.

Trong thời gian tới, ngoài việc Đảng, Nhà nước tiếp tục đổi mới chính sách, cơ chế, hoàn thiện hệ thống văn bản…nhằm đảm bảo ổn định và nâng cao đời sống vật chất và tinh thần của đối tượng hưởng chính sách; còn đòi hỏi các cấp, ngành phải tập trung làm tốt những nội dung chủ yếu như: tiếp tục đẩy mạnh công tác tuyên truyền, giáo dục, quán triệt sâu sắc các nghị quyết, chỉ thị của Đảng, chính sách và pháp luật của Nhà nước nhằm nâng cao hơn nữa nhận thức, trách nhiệm của cán bộ, đảng viên và toàn dân về mục đích, ý nghĩa của chính sách thương binh, liệt sĩ, người có công với cách mạng và phong trào “Đền ơn đáp nghĩa”; khẩn trương tiến hành việc khảo sát, tìm kiếm, qui tập mộ liệt sĩ để hoàn thành cơ bản công tác này; tiếp tục giải quyết các tồn đọng chính sách trong chiến tranh theo quy định hiện hành, kiên quyết thu hồi, xóa tên những người không đủ tiêu chuẩn, xử lý nghiêm minh những tiêu cực, tệ nạn trong công tác này; cải cách thủ tục hành chính và công khai chế độ, chính sách, đảm bảo tính chính xác, công bằng cho các đối tượng; kiện toàn, nâng cao chất lượng đội ngũ làm công tác này, nhất là ở cấp cơ sở, kiên quyết đưa ra khỏi ngành những người có biểu hiện tiêu cực…

Anh em trong bàn ai cũng nhất trí với đề xuất của HSG.