028.38225933 (Hotline) - 028 3822 1188 (FM 95.6) - 028 38291 357
icon-radio-fm-999-mhz
logo-voh-radio-online
Điện thoại: 028.38225933 - 028.38225934
Đường dây nóng bạn nghe đài: 028.3891 357 - 0948747571
Sự kiện:  Đời sống

Mâm cúng rằm tháng Giêng có gì và cúng giờ nào là tốt nhất?

(VOH) – Rằm tháng Giêng (Tết Nguyên Tiêu) là một trong những ngày lễ Tết được rất nhiều người xem trọng. Vậy vì sao lễ cúng rằm tháng Giêng lại quan trọng và cần chuẩn bị gì để được may mắn cả năm?

Cùng với lễ vía Thần Tài thì trong tháng Giêng này không thể không nhắc đến lễ cúng rằm tháng Giêng. Trong văn hóa tâm linh của người Việt, cúng rằm tháng Giêng vào chính ngày Rằm là tốt nhất và linh thiêng nhất, có thể giúp gia đạo thuận hòa, cả năm may mắn.

1. Vì sao rằm tháng Giêng được xem là lễ cúng quan trọng?

Rằm tháng Giêng hay còn gọi là Tết Nguyên Tiêu, có nghĩa là đêm rằm đầu tiên của năm mới theo lịch vạn niên. Dân gian có câu nói “cúng quanh năm không bằng rằm tháng Giêng” hay “Lễ Phật quanh năm không bằng ngày rằm tháng Giêng” đã cho thấy đây là một dịp lễ Tết quan trọng trong đời sống tinh thần của người Việt.

cung-ram-thang-gieng-the-nao-de-may-man-ca-nam-voh-0
Cúng rằm tháng giêng là một nét văn hóa tâm linh của người Việt (Nguồn: Internet)

Có rất nhiều giải thích về lý do rằm tháng Giêng được xem là dịp lễ Tết quan trọng của người dân. Người xưa tin rằng rằm tháng Giêng chính là thời điểm trăng sáng nhất đầu năm, đây cũng chính là đêm Phật giáng lâm, gia ân độ trì chúng sinh, vì thế người dân thường đi chùa cầu an, cầy may, hay cúng sao giải hạn… vào ngày này.

Ngoài ra, rằm Tháng Giêng còn được gọi Tết Thượng Nguyên (bên cạnh tên gọi Tết Nguyên Tiêu), lý do là vì đây là tháng bắt đầu cho những người nông dân chuẩn bị xuống đồng. Theo phong tục, trước khi xuống đồng họ thường làm lễ để tỏ lòng biết ơn đến tổ tiên và cầu mong một năm mưa thuận gió hòa, mùa màng bội thu.

Thực tế, theo lưu truyền, Tết Nguyên Tiêu cũng là ngày lễ quan trọng cuối cùng trong chuỗi sự kiện liên quan đến Tết Nguyên đán và nhiều người cũng cho rằng, phải qua rằm tháng Giêng thì mới thực sự hết Tết.

2. Cách chuẩn bị đồ cúng rằm tháng giêng đủ đầy, may mắn

Năm nay, ngày mùng 1 Tết Nguyên đán trùng với ngày 1 tháng 2 dương lịch, vì vậy ngày rằm tháng Giêng rơi vào thứ Ba, ngày 15 tháng 2 dương lịch. Vào ngày lễ này các gia đình thường sẽ chuẩn bị 2 lễ: cúng Phật và cúng gia tiên. Tuy nhiên, cúng rằm tháng Giêng không nhất thiết phải mâm cao cỗ đầy, tùy vào điều kiện kinh tế của từng gia đình mà bạn chuẩn bị phù hợp, miễn thành tâm là được.

Thông thường, mâm lễ cúng Phật là mâm lễ chay gồm có: hương, hoa, quả tươi, đèn (nến), xôi, bánh trôi nước (ở một số nơi, trong mâm lễ phải có chè trôi nước. Ý nghĩa của việc ăn bánh trôi nước ngày Tết Nguyên tiêu là mong muốn mọi điều trong năm mới đều được hanh thông, trôi chảy).

Mâm lễ cúng gia tiên là mâm lễ mặn hoặc chay với đầy đủ các món ăn tinh khiết của ngày Tết. Đặc biệt trong mâm lễ phải có bánh trôi (chè trôi nước). Ý nghĩa của việc ăn bánh trôi ngày Tết Nguyên tiêu là mong muốn mọi việc quanh năm được hanh thông, trôi chảy.

Tùy vào mỗi gia đình, mâm cỗ chay có thể từ 10, 12 tới 25 món. Điểm đặc biệt trên mâm cỗ chay là sự hiện diện của những màu sắc tượng trưng cho ngũ hành. Ăn chay cũng là một cách hướng tới sự cân bằng, thanh thản trong tâm hồn.

cung-ram-thang-gieng-the-nao-de-may-man-ca-nam-voh-1
Tùy vào điều kiện gia đình mâm cúng rằm tháng giêng có thể linh động món ăn (Nguồn: Internet)

Mâm lễ mặn thông thường có 4 bát, 6 đĩa, tổng cộng thành tròn 10 món. Cụ thể:

  • 4 bát gồm: bát ninh măng, bát bóng, bát miến, bát mọc. 
  • 6 đĩa thức ăn gồm: thịt gà (hoặc thịt lợn), giò (hoặc chả), nem thính (đĩa xào), dưa muối, xôi (hoặc bánh chưng) và nước chấm. 
  • Đồ lễ khác gồm: Hương, hoa, quả tươi, vàng mã, đèn nến, trầu cau, rượu, thuốc lá…

Trong ngày lễ rằm tháng Giêng ngoài việc cúng lễ tại nhà. Bạn cũng có thể đến chùa lễ Phật để cầu an, cầu may mắn và sức khỏe trong năm mới.

Xem thêm: Rằm tháng Giêng: Tại sao phải bày lễ cúng chu đáo hơn?

3. Khung giờ đẹp thực hiện cúng rằm tháng Giêng

Lễ cúng rằm tháng Giêng thường được thực hiện vào ngày chính rằm, tuy nhiên, tùy vào công việc và thời gian, các gia đình có thể cúng trước 1 ngày (tức ngày 14 tháng Giêng).

Nếu thực hiện nghi thức cúng rằm vào ngày chính rằm 15 tháng Giêng âm lịch, thì đây là những thời điểm cúng rằm tốt nhất:

  • Giờ Mậu Thìn (từ 07 giờ đến 09 giờ)
  • Giờ Canh Ngọ (từ 11 giờ đến 13 giờ)
  • Giờ Tân Mùi (từ 13 giờ đến 15 giờ)

4. Những kiêng kỵ cần biết vào ngày rằm tháng Giêng

Lễ cúng rằm tháng Giêng được xem là nét văn hóa tâm linh của người Việt, cho nên sự trang nghiêm, thành kính khi bày lễ thắp hương, khấn vái trong ngày này đặc biệt quan trọng.

cung-ram-thang-gieng-the-nao-de-may-man-ca-nam-voh-2
Không được qua loa ở các nghi thức cúng rằm tháng Giêng (Nguồn: Internet)

Sau đây là một số lưu ý cần nhớ:

  • Không sử dụng hoa giả, trái cây giả 
  • Không dùng đồ chay giả mặn
  • Không đốt nhiều vàng mã
  • Không dịch bát hương
  • Không cúng thủ lợn
  • Không dùng tiền giả, tiền bất chính

Những loài hoa phù hợp cúng rằm tháng Giêng

Người Việt coi trọng ngày rằm tháng Giêng, vì thế, ngoài việc chuẩn bị các lễ vật, mâm cúng… thì các loại hoa bày trên bàn thờ ngày Tết Nguyên Tiêu cũng được chú ý.

Dưới đây là những loại hoa phù hợp cúng ngày rằm tháng Giêng:

  • Hoa cúc: Loài hoa biểu tượng cho sự trường thọ may mắn, tài lộc và thể hiện tấm lòng thành kính, hiếu thảo của con cháu đối với tổ tiên.
  • Hoa lay ơn: Loài hoa biểu tượng cho vẻ đẹp thanh khiết, trang nhã rất thích hợp để dâng lên bàn thờ.
  • Hoa đồng tiền: Loài hoa ngụ ý cho sự may mắn và tài lộc.
  • Hoa cát tường: Loài hoa vượng tài này giúp mang đến phúc lộc, may mắn cho gia đình.
  • Hoa mẫu đơn: Loài hoa ngụ ý cho một cuộc sống phú quý cát tường, công thành danh toại.
  • Hoa sen: Loài hoa biểu tượng cho sự trong trắng, thuần khiết, giúp gia đình có một năm bình an và may mắn.

Có thể nói, cúng rằm tháng Giêng là một trong các ngày lễ Tết rất nhiều người xem trọng. Vì đây là một nét văn hóa tâm linh, vì thế, Cúng Rằm tháng Giêng không nhất thiết phải mâm cao cỗ đầy mà gia đình nên "tùy tiền biện lễ", dựa vào điều kiện kinh tế và số thành viên trong gia đình mà chuẩn bị phù hợp.